Chọn giống chống chịu là phương pháp hiệu quả nhất và kinh tế nhất nhằm khai thác tiềm năng năng suất cao, chất lượng tốt, khả năng chịu úng và tăng cường khả năng kháng bệnh bạc lá vào các giống lúa thuần chất lượng và lúa lai ba dòng bằng phương pháp chuyển gen kháng bệnh bạc lá sẽ mang lại hiệu quả, an toàn trong sản xuất các giống lúa ở vụ mùa.
Được sự hợp tác giữa Viện nghiên cứu lúa và Công ty TNHH Một thành viên Giống cây trồng Hải Dương, Viện Nghiên cứu lúa đã chuyển thành công gen kháng bệnh bạc lá (KBL) vào giống lúa Bắc thơm số 7 và giống Bắc ưu 253, tạo ra giống Bắc thơm số 7, Bắc ưu 253 kháng bệnh bạc lá và chuyển giao cho tỉnh Hải Dương hai giống này đã mang lại hiệu quả kinh tế khi gieo cấy tại tỉnh. Đây là một giải pháp hữu hiệu trong phòng trừ bệnh bạc lá và an toàn trong quá trình sản xuất cho nông dân.
1. Viện đã tổ chức đào tạo được 4 cán bộ kỹ thuật cho Công ty TNHH Một thành viên Giống cây trồng Hải Dương nắm được các phương pháp và công nghệ sau:
- Phương pháp thu thập, nhân chủng bạc lá trong phòng.
- Phương pháp đánh giá tính kháng bệnh bạc lá.
- Công nghệ duy trì tính kháng bệnh bạc lá của bố mẹ và giống BT7.
- Công nghệ duy trì hạt Siêu nguyên chủng.
- Công nghệ duy trì hạt nguyên chủng.
- Công nghệ sản xuất hạt lai F1 Bắc ưu 253 kháng bệnh bạc lá.
- Phương pháp chuyển giao giống lúa vào nông dân.
Viện đã chuyển giao thành công giống Bắc ưu 253 kháng bệnh bạc lá và được trình diễn trong vụ mùa 2009 tại 3 điểm triển khai là đại diện cho những vùng đất trũng và nguồn bệnh bạc lá lớn của tỉnh Hải Dương :
- Xã Quang Phục – huyện Tứ Kỳ,
- Xã Đồng Lạc – huyện Nam Sách,
- Xã Kim Đính – huyện Kim Thành.
2. Kết quả thực hiện mô hình
2.1. Một số đặc điểm chính của giống lúa Bắc ưu 253 KBL
Giống Bắc ưu 253 được lai giữa dòng mẹ BoA/ dòng bố R253.
- Thời gian sinh trưởng: 120 – 125 ngày trong vụ mùa.
- Chiều cao cây: 100 – 110 cm
- Khả năng đẻ nhánh khỏe 7– 8 bông/khóm (cấy 1 dảnh/khóm).
- Bộ lá gọn, thẳng và cong lòng mo.
- Bông dài, số hạt trên bông: 180 – 200 hạt.
- Khả năng chịu úng, chịu chua, mặn tốt.
- Đặc biệt khả năng kháng bệnh bạc lá cao, thể hiện vượt trội so với giống Bắc ưu 253 không được chuyển gen kháng bệnh.
2.2. Hiệu quả kinh tế của việc sử dụng giống chuyển gen kháng bệnh bạc lá so với giống lúa thường
Hiệu quả kinh tế khi gieo cấy giống Bắc ưu 253 và Bắc thơm số 7 kháng bạc lá so với đối chứng đang trồng là U17 và Bắc Ưu 903 cũng nhiễm bệnh bạc lá
TT | Danh mục hiệu quả kinh tế | ĐVT | Số lượng | Đơn giá | Thành tiền/ ha |
1 | Giảm thuốc trừ bệnh bạc lá | Sào BB | 20,000.0 | 20,000.0 | 554,000.0 |
2 | Giảm công phun thuốc | Công/sào | 0.5 | 70,000.0 | 969,500.0 |
3 | Tăng năng suất | Kg/sào | 70.0 | 5,500.0 | 10,664,500.0 |
4 | Tăng hiệu quả khai thác các diện tích của các chân đất trũng, lầy thụt | % | 20.0 | | |
Tổng lợi ích kinh tế | Đồng/ha/vụ | | | 12,188,000.0 |
Như vậy, khi ứng dụng giống lúa kháng bệnh bạc lá vào đồng ruộng đã đem lại lợi ích là 12, 188,000 đồng/ha /vụ so với U17 và giống đối chứng Bắc Ưu 903 nhiễm bệnh bạc lá khi gieo cấy cùng trà trong vụ mùa.Có thể nói Viện Nghiên cứu lúa đã chuyển giao thành công các công nghệ sản xuất hạt giống cấp siêu nguyên chủng, nguyên chủng, sản xuất hạt lai F1 giống Bắc thơm số 7và Bắc ưu 253 kháng bệnh bạc lá cho Công ty TNHH MTV giống cây trồng Hải Dương. Các mô hình thử nghiệm sản xuất của hai giống lúa trên đã cho năng suất cao, an toàn trong sản xuất do giống lúa kháng được bệnh bạc lá. Như vậy, vai trò của khoa học công nghệ đã giải quyết được những hạn chế của sản xuất nông nghiệp đem lại hiệu quả thiết thực cho nông dân. Chuyển giao Công nghệ giống chuyển gen và ứng dụng các giống này đã mang lại hiệu quả kinh tế, xã hội rõ ràng cho những vùng đất canh tác khó khăn.
Đề tài Chuyển giao công nghệ chuyển gen kháng bệnh bạc lá vào giống Bắc ưu 253 tại tỉnh Hải Dương đã được Sở Khoa học công nghệ tỉnh Hải Dương đánh giá là một trong những đề tài thực hiện tốt của tỉnh trong năm 2009./
